Geregistreerd partnerschap

Op het geregistreerd partnerschap zijn grotendeels dezelfde wettelijke bepalingen van toepassing als op het huwelijk. Ook bij een geregistreerd partnerschap ontstaat een gemeenschap van goederen, tenzij partijen partnerschapsvoorwaarden hebben gemaakt.

Een belangrijk verschil tussen het geregistreerd partnerschap en het huwelijk betreft de familierechtelijke betrekkingen tot kinderen. Indien uit een huwelijk tussen een man en een vrouw een kind wordt geboren, worden de man en de vrouw van rechtswege ouders van het kind. Indien uit een huwelijk tussen twee vrouwen dan wel uit een geregistreerd partnerschap dan wel een niet geregelde samenlevingsvorm een kind wordt geboren, dan ontstaat uitsluitend een familierechtelijke betrekking tussen de biologische moeder en het kind. De partner van de moeder kan juridische ouder worden door adoptie danwel door erkenning door de mannelijke partner.

Ouders die een geregistreerd partnerschap zijn aangegaan, verkrijgen (net als bij een huwelijk), van rechtswege het ouderlijk gezag over de kinderen die vanaf de datum van sluiting geregistreerd partnerschap zijn geboren. Voorwaarde is dat er geen andere juridische ouder is. Te denken valt aan de situatie dat een kind is geboren gedurende een geregistreerd partnerschap van twee vrouwen waarbij gebruik is gemaakt van anonieme donorinseminatie. De niet biologische moeder verkrijgt dan van rechtswege het ouderlijk gezag. Zij kan door adoptie juridisch ouder worden. Ook valt te denken aan de situatie dat de geregistreerde partner van de biologische moeder het kind niet heeft erkend (geen juridisch vader is), terwijl er geen andere juridische vader is. De partner verkrijgt dan mede het ouderlijk gezag. De partner kan juridisch vader worden door erkenning. Indien er wel een andere juridische ouder is, zal de rechter zich moeten uitlaten over het gezag.

Een geregistreerd partnerschap kan, in tegenstelling tot een huwelijk, worden beëindigd zonder tussenkomst van de rechter mits er geen minderjarige kinderen zijn. Dit kan uitsluitend indien partijen overeenstemming hebben bereikt ten aanzien van de gevolgen van de beëindiging van het geregistreerd partnerschap. Afspraken dienen te worden vastgelegd in een convenant opgesteld door een advocaat dan wel notaris. De advocaat dan wel notaris dient dan bij de burgerlijke stand een verklaring (ondertekend door beide partijen en de advocaat/ notaris) af te geven dat de overeenkomst is gesloten. Door inschrijving van deze verklaring eindigt het geregistreerd partnerschap.

Indien er minderjarige kinderen zijn dan wel indien partijen het niet eens worden, dient een verzoekschriftprocedure te worden gevoerd bij de rechtbank. Deze is inhoudelijk hetzelfde als een echtscheidingsprocedure.

Ook bij ontbinding van het geregistreerd partnerschap dient een ouderschapsplan te worden overgelegd als partijen kinderen hebben.

Evenals bij echtscheiding is de ontbinding van het geregistreerd partnerschap pas een feit vanaf inschrijving van de ontbinding in de registers van de burgerlijke stand.

Sinds 1 maart 2009 is het niet langer mogelijk om een huwelijk om te zetten in geregistreerd partnerschap (flitsscheiding).